بررسی کارایی روشهای مختلف برای ارزیابی نشست زمین در اثر حفر تونل خط دو مترو تبریز

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 گروه مهندسی عمران و نقشه برداری، موسسه آموزش عالی سراج، تبریز، ایران

2 گروه مهندسی عمران، موسسه آموزش عالی سراج، تبریز، ایران

3 گروه مهندسی معدن، دانشکده فنی، دانشگاه ارومیه، ارومیه، ایران

چکیده

حفر تونل های مکانیزه کم عمق در مناطق شهری و زمین های نرم منجر به ایجاد جا به جایی های افقی و عمودی در مصالح دربرگیرنده تونل شده و در نتیجه پدیده نشست زمین در اثر حفر تونل را در پی دارد که گاهاً می تواند اثرات نامطلوب و حتی مخربی بر ساختمان های سطحی و تاسیسات زیرسطحی داشته باشد. در تحقیق حاضر، نشست زمین در اثر حفر تونل مکانیزه خط دو مترو تبریز با استفاده از روشهای نیمه تجربی، تحلیلی و عددی ارزیابی شده و تاثیر عوامل مختلف بر آن مورد بررسی قرار گرفته است. جهت انجام مطالعه بخشی از تونل انتخاب شده و ارزیابی نشست با استفاده از هر سه روش صورت گرفته و نتایج بدست آمده پس از مقایسه با نشست های واقعی (اندازه گیری شده حین حفر تونل) مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفته اند. نتایج حاصله نشان دهنده این است که در روش نیمه تجربی به خاطر ویژگیهای ذاتی این روش، مقادیر بالاتری برای نشست حاصل می شود اما روش های تحلیلی و بویژه عددی، بعلت بکارگیری پارامتر بیشتری از خاک و تونل، عموماً نتایج منطقی و قابل اعتمادی را ارائه می نمایند. همچنین در این ارتباط و جهت تاکید روی قابلیت های ارزشمند روشهای عددی (FLAC 2D)، تاثیر عوامل مختلف بر نشست زمین مورد بررسی قرار گرفته و مشخص گردید که با کاهش مدول الاستیسیته دوغاب، افزایش بار سطحی، کاهش مدول الاستیسیته خاک و اُفت سطح آب زیرزمینی، مقدار نشست زمین در اثر حفر تونل افزایش پیدا کرده است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Investigation on the efficiency of different methods for evaluation of ground settlement due to excavation of Tabriz metro tunnel, line 2

نویسندگان [English]

  • Mohammad-Reza Baghban Golpasand 1
  • Safa Pourjavad 2
  • Gholamreza Baghban Golpasand 2
  • Sayfoddin Moosazadeh 3
1 Department of Civil Engineering, Seraj Institute of Higher Education, Tabriz, Iran
2 Department of Civil Engineering, Seraj Institute of Higher Education, Tabriz, Iran
3 Department of Mining Engineering, Faculty of Engineering, Urmia University, Urmia, Iran
چکیده [English]

Mechanized shallow tunnelling in urban areas and soft grounds leads to horizontal and vertical displacements at the host materials of the tunnel and causes the ground settlement due to tunnelling which can have undesirable and even destructive impacts on surface structures and subsurface Facilities. In the present study, ground settlement induced by the mechanized excavation of Tabriz Metro tunnel, Line 2, is considered as a case study using semi-experimental, analytical and numerical methods, and the impact of different factors will be investigated. For this purpose, a section of the studied tunnel was selected for evaluating the settlement via mentioned three methods, and the results were analyzed and compared with the real settlements, measured during the tunnel excavation. The results show that the semi-empirical method releases relatively higher values of settlement because of intrinsic and fundamental specifications of the method while the analytical and, especially, numerical methods generally provide logical and reliable outcomes because of the utilization of more parameters of tunnel and host soil such as geotechnical characteristics of host soil and geometrical properties of the tunnel. In this regard, to emphasize the valuable capabilities of numerical methods, the effect of several factors on the amount of settlement was studied via FLAC 2D software. The outcomes showed that the ground settlement increases when the elasticity modulus of grout and the elasticity modulus of soil decrease as well as when the surface load increases and the groundwater level is dropped.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Mechanized Tunneling
  • Ground Settlement
  • Semi-empirical and Analytical Methods
  • Numerical Finite Difference Method
  • Real Settlements