ارزیابی ریسک لرزه‌ای و تولید منحنی خسارت ساختمان‌های مجهز به سیستم جداساز لاستیکی هسته-سربی در طول عمر ساختمان تحت اثر توالی‌های محتمل لرزه-پس‌لرزه در شهر تهران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

استادیار گروه زلزله، دانشکده عمران، دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی، تهران، ایران

چکیده

این تحقیق به بررسی تاثیر استفاده از جداسازهای لاستیکی هسته-سربی در کاهش ریسک لرزه‌ای ساختمان‌های واقع در شهر تهران از دو منظر فنی و اقتصادی با تمرکز بر اثر پس‌لرزه‌ها در طول عمر ساختمان می‌پردازد. در این ارتباط، سه تیپ ساختمان 5، 10 و 15 طبقه با سیستم باربر جانبی قاب خمشی فولادی در نظر گرفته می‌شوند. تمامی ساختمان‌ها در دو شرایط مختلف طراحی می‌شوند. یک بار بدون سیستم کنترلی و بار دیگر با حضور آن. در ادامه، با در نظر گرفتن گسل‌های فعال در شهر تهران و حومه، سناریوهای لرزه‌ای محتمل در طول عمر ساختمان‌ها (50 سال)، شبیه‌سازی می‌شود. این شبیه‌سازی، شامل توالی‌های محتمل رخدادهای لرزه-پس‌لرزه و همچنین شتابنگاشت‌های تصادفی غیرمانا مرتبط با هر رخداد می‌باشد. سپس با استفاده از روش شبیه‌سازی مونت-کارلو و تولید تعداد مکفی از سناریوهای تصادفی، پاسخ مدل‌های سازه‌ای تحت اثر توالی‌های لرزه-پس‌لرزه به کمک روش تحلیل تاریخچه زمانی غیرخطی ارزیابی می‌گردد. در گام بعدی، با استفاده از مدل‌های خرابی و خسارت موجود و با در نظر گرفتن خسارت‌های ناشی از جرح و فوت، خرابی فیزیکی ساختمان و عدم بهره‌مندی از منافع مالی ناشی از عدم کارکرد ساختمان، ریسک لرزه‌ای طول عمر ساختمان‌ها ارزیابی می‌گردد. همچنین برای اولین بار منحنی خسارت سازه‌های جداسازی شده در شهر تهران با در نظر گرفتن اثر پس‌لرزه‌ها ارائه می‌گردد. نتایج بدست آمده نشان دهنده کارایی قابل توجه سیستم جداساز لاستیکی هسته-سربی در ارتقای فنی عملکرد ساختمان و بالتبع آن کاهش معنی دار ریسک لرزه‌ای ساختمان می‌شود که جزییات آن در این مقاله به شرح و بررسی گذاشته شده است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Seismic Risk Assessment an Vulnerability Curve Development of Buildings Equipped with Lead Rubber Bearing Isolation Systems During Their Lifetime Under Probable Mainshock-Aftershock Scenarios in Tehran

نویسنده [English]

  • Ali Khansefid
Assistant Professor, Earthquake Engineering Group, Civil Engineering Department, KN Toosi University of Technology, Tehran, Iran.
چکیده [English]

This research deals with the application of lead rubber bearing isolation systems in reducing the seismic risk of buildings located in Tehran metro city from technical and economic points of view. In this regard, first, three separate 5-, 10-, and 15-story buildings with the steel moment resisting frames system are considered. These models are designed in two separate scenarios: with and without the base isolation system. Next, all the active faults of Tehran and its sur-rounding area are considered to generate the probable earthquake scenarios in the 50-year life span of the buildings. This simulation contains the probable mainshock-aftershock event scenarios and the corresponding accelerograms for each of the generated events. Afterward, by adopting the Monte-Carlo simulation technique, an adequate number of random earthquake hazard scenarios are generated. Then, the buildings’ performances are evaluated under mainshock-aftershock sequences using the nonlinear dynamic time history analysis approach. In addition, by using the damage and loss models considering the fatality and injury, building physical damage, and time-dependent economic losses, the lifetime seismic risks of buildings are estimated. The outcomes highlight that the lead rubber bearing system is well capable of improving the building behavior and hence reducing the life-cycle cost of buildings tangibly which will be elaborated in this paper.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Lead rubber bearing system
  • Life-cycle cost
  • Mainshock-aftershock sequences
  • Random earthquake
  • Seismic risk