اثر تونل بر پاسخ لرزه‌ای ساختمان بلند مجاور با در نظر گرفتن اندرکنش دینامیکی سیستم ساختمان-خاک-تونل

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 گروه مهندسی عمران، دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه مراغه، مراغه، ایران

2 مهندسی عمران، دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه مراغه، مراغه، ایران

3 دانشکده مهندسی عمران دانشگاه علم و صنعت، تهران، ایران

10.22060/ceej.2021.18985.7017

چکیده

حفر تونل به دلایل مختلف در مناطق شهری خصوصیات ساختگاه و ارتعاش میدان آزاد زمین را تغییر می‌دهد و در نتیجه پاسخ لرزه‌ای ساختمان‌های مجاور تونل نیز تغییر خواهد کرد. در این مقاله با در نظر گرفتن اندرکنش سیستم ساختمان-خاک-تونل، اثر وجود تونل بر پاسخ لرزه‌ای یک ساختمان 15 طبقه مقیاس شده معیار مورد بررسی قرار می‌گیرد. از 4 رکورد زلزله معیار (دو رکورد حوزه دور و دو رکورد حوزه نزدیک) جهت بررسی عملکرد لرزه‌ای این ساختمان استفاده شده است. ساختمان به صورت دو بعدی و با در نظر گرفتن رفتار غیرخطی مصالح و هندسی مدل شده است. رفتار خاک با استفاده از معیار شکست موهر-کولمب و روش معادل خطی در نظر گرفته می‌شود. اندرکنش خاک و ساختمان با استفاده از المان رابط و اندرکنش بین تونل و خاک با استفاده از اصطکاک کولمب مدل شده است. در این مطالعه هدف بررسی اثر شکل مقطع و عمق قرارگیری تونل و همچنین نوع خاک ساختگاه بر پاسخ لرزه‌ای ساختمان با پایه انعطاف‌پذیر در حضور تونل نسبت به بدون تونل می‌باشد. نتایج نشان می‌دهد نسبت حداکثر جابجایی در حضور تونل، برای زلزله‌های حوزه نزدیک و دور برای خاک با سرعت موج برشی 150 و 320 متر بر ثانیه به میزان حداکثر 10 درصد کاهش دارد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Influence of a tunnel on the seismic response of an adjacent tall building considering dynamic interaction of Building-Soil-Tunnel system

نویسندگان [English]

  • Mazyar Fahimi Farzam 1
  • Babak Alinejad 2
  • Alireza Saeedi Azizkandi 3
  • Reza Alinejad 2
1 Department of Civil Engineering, Faculty of Engineering, University of Maragheh, Maragheh, Iran
2 Department of Civil Engineering, Faculty of Engineering, University of Maragheh, Maragheh, Iran
3 Civil Engineering Department, University of Science and Technology, Tehran, Iran
چکیده [English]

Excavating tunnels in urban areas could have a profound effect on the site characteristics and could change the free-field motion due to many different reasons. Although the previous earthquake events have ascertained that the response of the above-ground buildings close to the tunnel will also change, this effect is not well-addressed in the national and international design building codes. In this paper, considering a fully coupled system of tunnel-soil building interaction, the presence of a tunnel on the seismic response of a two dimensional 15-story scaled benchmark building under two far- and two near-field benchmark earthquake records has been investigated. Additionally, non-linear dynamic analyses considering the material and geometric nonlinearity have been applied, and to obtain nonlinear behavior of the soil, Mohr-Coulomb failure criterion and the equivalent linear method are implemented. The interface between structural foundation and soil is simulated by normal and shear springs and, the interaction between tunnel and soil is modeled using Coulomb Friction. As a parametric study, the effect of tunnel shape, cross-sectional area, the burial depth of the tunnel, and the effect of site soil material on the seismic response of the building is evaluated by evaluating the ratio of the structural responses with the presence of the tunnel to the structural responses without the presence of the tunnel. The results showed that the maximum relative displacements of the building for soils with 320 and 150 m/s in the presence of the tunnel decrease at most 10 percent under both far- and near-field earthquake records.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Building-Soil-Tunnel Interaction
  • Non-linear Dynamic Analysis
  • Seismic Response
  • Abaqus
  • Near and Far-Field Earthquakes