دانشگاه صنعتی امیرکبیر نشریه مهندسی عمران امیرکبیر 2588-297X 57 11 2026 01 21 Hydrodynamic Pressure Analysis in Dams with Infinite Reservoirs Considering Dam–Reservoir Interaction بررسی فشار هیدرودینامیکی در سدها با مخزن بی‌نهایت با در نظر گرفتن اثر تعامل سد و مخزن 1961 1980 6003 10.22060/ceej.2026.24051.8251 FA علی محمدی کردخیلی گروه مهندسی عمران، دانشکده مهندسی و فناوری، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران محسن بزرگ نسب گروه مهندسی عمران، دانشکده مهندسی و فناوری، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران علی عسگری گروه مهندسی عمران، دانشکده مهندسی و فناوری، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران 0000-0002-2359-8696 رضا تقی پور گروه مهندسی عمران، دانشکده مهندسی و فناوری، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران Journal Article 2025 04 09 Dams, due to their critical importance for a country's infrastructure, must be analyzed and evaluated with high precision. One of the key considerations for dam analysis in seismic regions is the estimation of hydrodynamic pressures and dam deformations. In this study, an analytical method was developed to assess the responses of two types of dams—rigid and flexible—connected to a reservoir of infinite length. Frequencies, pressure distribution, and deformation for a dam–reservoir system with an incompressible, irrotational, and non-adhesive fluid were calculated using the differential transform method. In the analyzed dams, surface waves were neglected, and the reservoir floor was assumed to be perfectly rigid and horizontal. The analyses considered the effects of dam–reservoir interaction. The influences of parameters such as dam height, fluid density, horizontal ground acceleration, and elasticity modulus on the hydrodynamic pressure and dam deformation were evaluated for both rigid and flexible dams. The most significant effect of dam–reservoir interaction on hydrodynamic pressure was the absence of maximum pressure at the base of the flexible dam. Results also indicate that, in the flexible dam, a 40% increase in dam thickness reduces displacement, while the maximum pressure on the dam increases by more than 150%. Increasing the elasticity modulus by 20% leads to an approximately 22% increase in maximum pressure. Moreover, with increasing dam height, displacement increases due to the softer behavior of the dam, resulting in a reduction in hydrodynamic pressure. سد‌ها به‌دلیل اهمیت فراوانی که برای زیر ساخت‌های یک کشور دارند، باید به‌طور دقیق تحلیل و بررسی شوند. از مهم‌ترین بحث‌های مورد نیاز برای تحلیل سدها در مناطق لرزه‌ای، برآورد فشارهای هیدرودینامیکی و تغییر شکل سد می‌باشد. در‌‌این پژوهش، یک روش تحلیلی برای ارزیابی پاسخ‌های دو نوع سد صلب و انعطاف‌پذیر با مخزنی به طول بی‌نهایت انجام شد. فرکانس‌ها، معادله فشار و تغییر شکل برای یک سیستم سد-مخزن با شاره تراکم ناپذیر، ناچرخشی و بدون چسبندگی با کمک روش تبدیل دیفرانسیلی محاسبه شد. در سدهای مورد بررسی، از امواج سطحی صرف‌نظر و کف مخزن کاملا صلب و بدون شیب در نظرگرفته شده است. تحلیل‌ها با درنظر گرفتن اثرات اندرکنش سد-مخزن انجام شد. اثرات پارامترهای نظیر ارتفاع سد، چگالی جرمی سیال، ضریب شتاب افقی زمین و ضریب کشسانی برای سدهای صلب و منعطف بر فشار هیدرودینامیکی و تغییرشکل سدها مورد ارزیابی قرار گرفت. مهم‌ترین اثرات اندرکنش سد و مخزن بر فشار هیدرودینامیکی عدم رخداد فشار بیشینه در تراز کف سد منعطف می‌باشد. همچنین نتایج نشان می‌دهد که در سد منعطف با افزایش 40 درصدی از ضخامت سد، مقدار جابه‌جایی کاهش‌یافته ولی بیشینه فشار وارده به سد بیش از 150 درصد افزایش یافت. با افزایش 20 درصدی از ضریب کشسانی سد، بیشینه فشار حدودا 22 درصد افزایش یافت. همچنین با افزایش ارتفاع، با توجه به نرم‌تر شدن سد، جابه‌جایی افزایش می‌یابد و در نتیجه فشارهیدرودینامیکی، کمتر شد. https://ceej.aut.ac.ir/article_6003_7acba01022004f2ce03bf56ca56ec6f4.pdf